:: دوره 6، شماره 2 - ( سال ششم، شماره دوم، تابستان 1397 ) ::
دوره 6 شماره 2 مجله دانشکده علوم پزشکی نیشابور - صفحه 1 - 11 برگشت به فهرست نسخه ها
اندازه‎گیری غلظت نیترات و ارزیابی ریسک سلامتی در اسفناج و شاهی آبیاری شده با فاضلاب خام شهری
خانم نیره السادات حسینی1 ، دکتر مهرداد چراغی 2، دکتر هاجر مریخ پور3 ، دکتر بهاره لرستانی4
1- دانشکده علوم پایه، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد همدان
2- دانشکده علوم پایه، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد همدان ، Cheraghimehrdad99@yahoo.com
3- دانشکده کشاورزی، دانشگاه سید جمال الدین اسدآبادی، اسدآباد
4- دانشکده علوم پایه، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد همدان، همدان
چکیده:   (927 مشاهده)
مقدمه
پژوهش حاضر با هدف بررسی تأثیر غلظت‏های مختلف فاضلاب خام شهری بر تجمع نیترات سبزیجات برگی برای اولین بار در محیط آزمایشگاهی انجام گرفت.
مواد و روش‌‌ها
بذر سبزیجات برگی شامل شاهی (Lepidium sativum) و بذر اسفناج (Spinacea oleracea) کشت و به صورت 4 تیمار: T1 (آبیاری فقط با آب چاه "تیمار شاهد")، T2 (آبیاری با فاضلاب خام به صورت یک‏بار در هفته)، T3 (آبیاری با فاضلاب خام به صورت دو بار در هفته) و T4 (آبیاری فقط با فاضلاب خام) آبیاری شد. آزمایش در سه تکرار انجام پذیرفت و مقدار نیترات در قسمت‏های خوراکی هر یک از نمونه‏ها با دستگاه اسپکتروفتومتر مدل JENWAY در طول موج 400 نانومتر اندازه‏گیری شد. برای مقایسه میانگین غلظت نیترات در نمونه‌‌ها از آزمون تحلیل واریانس دو طرفه در سطح 5 درصد و نرم‌‌افزار SPSS استفاده گردید. نتایج با رهنمودهای WHO مقایسه گردید.
یافته‌‌ها
اثر تیمارهای مختلف فاضلاب بر میزان نیترات تجمع یافته در سبزیجات برگی معنی‏دار بود. بیشترین تجمع نیترات در T4 (آبیاری فقط با فاضلاب خام) مشاهده شد. میزان نیترات تجمع یافته در تیمارهای مختلف سبزیجات در دامنه مجاز گزارش شده توسط سازمان بهداشت جهانی و پایین‏تر از حد آستانه سمیت (0/05>P) بود. همچنین غلظت نیترات در تیمارهای مختلف اسفناج نسبت به تیمار مشابه شاهی بیشتر بود (0/05>P).
نتیجه‌‌گیری
میزان تجمع نیترات در دو خانواده‏ سبزیجات برگی متفاوت است. همچنین آبیاری با فاضلاب خام شهری از لحاظ کیفی غلظت نیترات اندام هوایی سبزیجات برگی مورد مطالعه را افزایش میدهد. بنابراین توجه خاص مسئولین امر و اقدامات احتیاطی بیشتر به منظور کاهش اثرات سوء ضروری است.
واژه‌های کلیدی: فاضلاب، نیترات، شاهی، اسفناج
متن کامل [PDF 1176 kb]   (242 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي اصیل | موضوع مقاله: بهداشت محیط
دریافت: ۱۳۹۶/۸/۸ | پذیرش: ۱۳۹۷/۷/۵ | انتشار: ۱۳۹۷/۸/۲۰


XML   English Abstract   Print



دوره 6، شماره 2 - ( سال ششم، شماره دوم، تابستان 1397 ) برگشت به فهرست نسخه ها